«Γιατί πάμε χάλια και έξω;»

Posted on Απρίλιος 5, 2009. Filed under: Ελληνική εξωτερική πολιτική |


  • Η αποδιοργάνωση της κυβέρνησης από την οικονομική κρίση συμπαρασύρει και την εξωτερική της πολιτική

Είναι 17 Νοεμβρίου 1976. Στους δρόμους της Αθήνας απειλούνται σοβαρά επεισόδια διότι η Αστυνομία έχει απαγορεύσει πορεία της ΕΦΕΕ προς την αμερικανική πρεσβεία. Το μεσημέρι της ίδιας ημέρας, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής επέστρεφε από τη Βιέννη, όπου είχε συναντηθεί με τον Aυστριακό καγκελάριο Μπρούνο Κράισκι, με κύριο σκοπό την επίσπευση της ένταξης της Ελλάδας στην ΕΟΚ. Σχολιάζοντας τo ταξίδι του στην Ευρώπη (όπως περιγράφει στην «Κ» ο γενικός διευθυντής του Ιδρύματος Καραμανλή κ. Κωνσταντίνος Αρβανιτόπουλος, ο Κράισκι ήταν ο τελευταίος ηγέτης που συναντούσε ο τότε πρωθυπουργός στη διάρκεια περιοδείας ημερών), ο Καραμανλής είπε μια φράση που έμεινε στην Iστορία: «Eξω πάμε καλά, μέσα πάμε άσχημα. Και υπάρχει κίνδυνος από μέσα να καταστρέψουμε ό,τι επιτυγχάνουμε έξω». Τριάντα τρία χρόνια μετά, η φράση του Καραμανλή κινδυνεύει να βγει προφητική, καθώς η κατάρρευση της σημερινής κυβέρνησης εν μέσω διεθνούς οικονομικής κρίσης φαίνεται να συμπαρασύρει και τη μέχρι πρότινος σχετικά ανεπηρέαστη από την εντός των συνόρων πραγματικότητα εξωτερική πολιτική.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είδε, όταν και επισήμως η Ελλάδα εντάχθηκε στην ΕΟΚ, τους προσωπικούς κόπους του να ανταμείβονται λίγα χρόνια αργότερα.

  • Ο Ανδρέας στην εξουσία

Ενώ η κυβέρνηση του κόμματος που είχε ιδρύσει κατέρρεε, έχοντας απέναντι το ορμητικό ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου, Ευρωπαίοι ηγέτες όπως ο Ζισκάρ ντ’ Εστέν δήλωναν υπερήφανοι που γνωρίζουν τον Καραμανλή. Η οκταετία του Ανδρέα Παπανδρέου στην εξουσία είχε και αυτή επιτυχίες, ακόμη κι όταν το κλίμα στο εσωτερικό γινόταν δυσάρεστο, ιδίως μετά το 1985. Ο Παπανδρέου όταν ανέβηκε στην εξουσία σύντομα παραμέρισε τις αντιδυτικές κορώνες εναντίον του ΝΑΤΟ και της ΕΟΚ, υιοθετώντας μάλλον ρεαλιστική εξωτερική πολιτική. Στις επιτυχίες της διακυβέρνησης Παπανδρέου πιστώνεται η έναρξη χορήγησης των λεγόμενων Μεσογειακών Ολοκληρωμένων Προγραμμάτων (ΜΟΠ) που σταδιακά μετεξελίχθηκαν στα Κοινοτικά Πλαίσια Στήριξης, τα οποία στηρίζουν την ελληνική οικονομία έως σήμερα. Το 1986, όταν ελήφθη η απόφαση για τα ΜΟΠ (την τελική πρόταση για τα οποία είχε καταθέσει ο Παπανδρέου στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο), η οικονομία μόνο εμπιστοσύνη δεν ενέπνεε στις Βρυξέλλες. Τα επιτόκια δανεισμού είχαν εκτοξευθεί στο 22,5%, ο πληθωρισμός άγγιζε το 20% και η απόδοση των κεφαλαίων στη βιομηχανία είχε καταπέσει στο 5%. Επίσης, η προσωπικότητα του Ανδρέα ασκούσε γοητεία σε όλη την ευρύτερη περιοχή, γεγονός που εκμεταλλεύθηκε για να αποκτήσει διπλωματικές επαφές με πολλούς και γεωπολιτικά αντικρουόμενους παίκτες. Διατηρούσε στενότατες φιλικές σχέσεις με τους ηγέτες της Γαλλίας και της Ισπανίας Φρανσουά Μιτεράν και Φελίπε Γκονζάλες. Παράλληλα, είχε κάνει άνοιγμα τόσο προς τον αραβικό κόσμο συναντώντας τον Γιασέρ Αραφάτ, όσο και προς την πάλαι ποτέ Σοβιετική Eνωση, με την οποία υπέγραψε σύμφωνο δεκαετούς συνεργασίας. Δεν είναι τυχαίο ότι τις παραμονές των πρώτων εκλογών του 1989, ενώ η Ν.Δ. απειλούσε τον ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ με δικαστήριο, ο Μιτεράν κάλεσε τον Παπανδρέου στο Παρίσι, προσφέροντας στήριξη σε μια ιδιαίτερα δύσκολη στιγμή.

  • Μητσοτάκης – Σημίτης

Η περίοδος της διακυβέρνησης του κ. Κώστα Μητσοτάκη είναι εκείνη της λεγόμενης «σκοπιανοποίησης» της εξωτερικής πολιτικής, ενώ η τελευταία κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου ήταν μάλλον ήσυχη σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής. Η οκταετία των κυβερνήσεων του κ. Κώστα Σημίτη, μετά το σύντομο σοκ της κρίσης των Ιμίων, χαρακτηρίζεται από εσωτερική αναταραχή και εξωτερική επιτυχία. Αποκορύφωμα αναμφισβήτητα είναι η ένταξη της Ελλάδας στην Οικονομική και Νομισματική Eνωση (ΟΝΕ) και η τοποθέτηση της χώρας στον σκληρό –γαλλογερμανικό– πυρήνα της Ευρωπαϊκής Eνωσης. Παρά τις επιτυχίες του τόσο στην ΟΝΕ όσο και αργότερα, το 2002, όταν επέτυχε την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε., ο κ. Σημίτης δεν ευτύχησε να δει ημέρες εσωτερικής ηρεμίας. Τα σκάνδαλα (χρηματιστήριο), η εκλογική καθίζηση και η επέλαση της Ν.Δ. τον οδήγησαν μάλιστα εκείνες τις ημέρες της συνόδου κορυφής της Ε.Ε. στη Χαλκιδική να διασκευάσει τη γνωστή φράση του Κωνσταντίνου Καραμανλή και να διερωτηθεί: «Πώς γίνεται έξω να πάμε καλά και μέσα να πάμε χάλια;».

  • Η διακυβέρνηση του κ. Κώστα Καραμανλή

Αν και οι κυβερνήσεις του κ. Κώστα Καραμανλή ξεκίνησαν με μετρήσιμες επιτυχίες στην εξωτερική πολιτική, με προεξάρχουσα την εμβάθυνση της σχέσης με τη Ρωσική Ομοσπονδία, σήμερα φαίνεται ότι η δυναμική έχει σωθεί. Η κατασκευή του αγωγού Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολης δεν θα ξεκινήσει πριν από το 2010. Ακόμη όμως κι αν ολοκληρωθεί εν καιρώ, η Ρωσία, λόγω πτώσης των διεθνών τιμών του πετρελαίου, δεν είναι σε θέση να εγγυηθεί επαρκή ποσότητα πετρελαίου, ενώ φαίνονται δυσαρεστημένοι και για τις καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση της συμφωνίας για την προμήθεια των αρμάτων μάχης BMP-3. Τα χρόνια που πέρασαν, αδυνάτισε και η θέση της Ελλάδας στο επίκεντρο του λεγόμενου πυρήνα της Ευρώπης. Οι Γερμανοί θεωρούν την Ελλάδα αναξιόπιστο εταίρο και με μια σειρά από κινήσεις, όπως η απειλή για κλείσιμο των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά, το δείχνουν. Στο επίπεδο των ελληνοτουρκικών σχέσεων η κατάσταση είναι περισσότερο στάσιμη από ποτέ, ενώ η περαιτέρω αναβάθμιση της Τουρκίας εκ μέρους των ΗΠΑ προβληματίζει περαιτέρω την Αθήνα. Και αυτά τη στιγμή που η κυβέρνηση τα τελευταία δύο χρόνια, από τα ομόλογα έως την υπόθεση Ζαχόπουλου και το Βατοπέδι στροβιλίζεται σε μια δίνη σκανδάλων, έχοντας χάσει πλέον και την καλή έξωθεν μαρτυρία. «Αν το κράτος είναι εσωτερικά αποδιοργανωμένο», λέει στην «Κ» ο πρόεδρος του ΙΣΤΑΜΕ κ. Νίκος Κοτζιάς, «αναπόφευκτα γίνεται ζημιά και στην εξωτερική πολιτική». Προς το παρόν, η μόνη στρατηγική σχέση που φαίνεται να παραμένει ανέφελη για τον κ. Καραμανλή είναι εκείνη με τον πρόεδρο της Γαλλικής Δημοκρατίας κ. Νικολά Σαρκοζί, με υψηλότατο τίμημα, βέβαια, τη διαπραγμάτευση για την απευθείας αγορά γαλλικών όπλων. Η χειρότερη επίπτωση της φθίνουσας εικόνας της Ελλάδας στο εξωτερικό είναι η πλήρης απομόνωση στις Βρυξέλλες.

  • Του Βασιλη Nεδου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 05/04/2009
Advertisements

Make a Comment

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Liked it here?
Why not try sites on the blogroll...

Αρέσει σε %d bloggers: