Στάγκος Αγγελος

Η σχέση του ΣΥΡΙΖΑ με την πραγματικότητα

Posted on Μαΐου 19, 2012. Filed under: Στάγκος Αγγελος |

Toυ Αγγελου Σταγκου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 13/5/2012

Είναι προφανές ότι ελάχιστοι από εκείνους που ψήφισαν και τους άλλους που πρόκειται να ψηφίσουν τον ΣΥΡΙΖΑ, αν γίνουν νέες εκλογές που προς το παρόν φαίνονται αναπότρεπτες, γνωρίζουν το πρόγραμμά του. Το ίδιο μάλλον συμβαίνει με τους περισσότερους από εκείνους που εκλέχτηκαν βουλευτές με τη σημαία του, ακόμη με τα στελέχη του. Κάτι ανάλογο, άλλωστε, ισχύει και με τους ψηφοφόρους, τους υποψήφιους, τους βουλευτές και τα στελέχη των άλλων κομμάτων, του ΚΚΕ συμπεριλαμβανομένου σε αρκετά μεγάλο βαθμό. (περισσότερα…)

Advertisements
Διαβάστε την δημοσίευση | Make a Comment ( None so far )

Σε κρίσιμο σημείο καμπής η Ευρώπη

Posted on Ιανουαρίου 1, 2011. Filed under: Στάγκος Αγγελος |

  • Toυ Αγγελου Σταγκου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 31/12/2010

Είναι πολλές οι ενδείξεις ότι το ευρωπαϊκό όραμα κινδυνεύει με κατάρρευση. Δεν συναρπάζει πλέον τους λαούς της Ευρώπης, καθώς εξασθενεί η συλλογική μνήμη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η οικονομική κρίση ενισχύει την εσωστρέφεια και ταυτόχρονα δεν υπάρχουν στη σημερινή συγκυρία οι χαρισματικοί ηγέτες που θα μπορούσαν να σύρουν τα πλήθη προς την ευρωπαϊκή ιδέα. Η Ευρωπαϊκή Ενωση μοιάζει να έχει μείνει από καύσιμα, καθώς ο πυρήνας της, η Ευρωζώνη, παραπαίει, δείχνει να χάνει τη συνοχή της και ανά πάσα στιγμή μπορεί να διαλυθεί, σύμφωνα με πολλούς παρατηρητές. Το ερώτημα για τους περισσότερους από αυτούς είναι αν η έλλειψη συνοχής στην Ευρωζώνη θα καταστρέψει το ευρώ ή αν το ευρώ, που είναι ο συνεκτικός κρίκος, θα καταστρέψει την Ε. Ε., καθώς αυτή την εποχή δέχεται δυνατά χτυπήματα από παντού.

Βεβαίως, όλοι όσοι ανησυχούν αναρωτιούνται εύλογα ποιες είναι οι προθέσεις της Γερμανίας. Η Γερμανία είναι η ατμομηχανή της Ευρώπης, είναι η μεγαλύτερη χώρα, επιβάλλει τις οικονομικές πολιτικές και από αυτήν εξαρτάται το παρόν και το μέλλον της Ευρωζώνης και της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που διακρίνουν διάθεση αποστασιοποίησης της Γερμανίας από την ευρωπαϊκή ιδέα, ενώ άλλοι τόσοι επισημαίνουν τη βούλησή της να ηγεμονεύσει ολοκληρωτικά στην ήπειρό μας. Οι πρώτοι μάλλον πρέπει να περιμένουν έως ότου δικαιωθούν από τις εξελίξεις. Προς το παρόν, το Βερολίνο αναγνωρίζει ότι η γερμανική οικονομία ευνοείται από το ευρώ. Ταυτόχρονα ξέρει ότι θα ήταν πολύ επικίνδυνη πολιτικά για τη Γερμανία ενδεχόμενη αποχώρησή της από την Ευρωπαϊκή Ενωση. Η συλλογική μνήμη εξασθενεί, αλλά η ιστορία του 19ου και, κυρίως, του 20ού αιώνα δεν έχει αναθεωρηθεί. Οι δεύτεροι αισθάνονται από τώρα δικαιωμένοι. Αντικειμενικά, η Γερμανία ήδη ηγεμονεύει στην Ευρώπη…

Ωστόσο, πέρα από τις δικαιολογημένες ανησυχίες, την ομιχλώδη πραγματικότητα και τα ερωτήματα για τη στάση της Γερμανίας, καταγράφονται και σκέψεις που συμβάλλουν ώστε να γίνει αντιληπτή στις σωστές της διαστάσεις η σημερινή κατάσταση στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Αναμφίβολα το όραμα έχει χάσει τη λάμψη του, σίγουρα η οικονομική κρίση ενισχύει την εσωστρέφεια και είναι αλήθεια ότι δεν υπάρχουν ηγέτες μεγάλου βεληνεκούς αυτή την εποχή. Από την άλλη πλευρά, είναι επίσης αλήθεια ότι η ευρωπαϊκή ιδέα προχωρούσε πάντα με αργά βήματα και μέσα από συμβιβασμούς. Τα πολιτικά και οικονομικά συμφέροντα των εταίρων ήταν πολύ συχνά αντικρουόμενα και εξίσου συχνά έπρεπε να εκχωρηθούν κυριαρχικά δικαιώματα που απαιτούσαν προσεκτικούς ελιγμούς και χειρισμούς. Οι γενιές όμως του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου ήταν ακόμη ζωντανές και καθοδηγούσαν, ενώ παράλληλα το όραμα φάνταζε φωτεινό και δικαιολογούσε τους συμβιβασμούς και την εκχώρηση κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Η διαφορά σήμερα είναι πολλαπλή. Για να προχωρήσει από τώρα και στο εξής η ευρωπαϊκή ιδέα, πρέπει να γίνουν ουσιαστικά βήματα προς την οικονομική και πολιτική ενοποίηση, και αυτό απαιτεί εκχώρηση όχι απλά περιφερειακών κυριαρχικών δικαιωμάτων, αλλά κυριαρχικών δικαιωμάτων που θεμελιώνουν την κρατική υπόσταση του κάθε εταίρου. Επιπλέον, οι σημερινοί ηγέτες έχουν να αντιμετωπίσουν μια πρωτόγνωρη διεθνή οικονομική κρίση, στην οποία κυρίαρχο ρόλο παίζει ο παράγων «αγορές». Ενας άγνωστος «Χ» με άυλη υπόσταση, που αναγκάζει τις κυβερνήσεις να καταφεύγουν στις συμβουλές και τις υποδείξεις οικονομολόγων και τεχνοκρατών με ειδικές γνώσεις για να την αντιμετωπίσουν. Αρα, η δυνατότητά τους να πάρουν πολιτικές αποφάσεις και να δώσουν πολιτικές λύσεις μειώνεται σημαντικά όσο οι «αγορές» έχουν το πάνω χέρι.

Με αυτά τα δεδομένα εξηγούνται (μερικά, όχι ολικά) ο δισταγμός και η αμηχανία που επικρατούν απ’ άκρου εις άκρον της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ειδικά η Ευρωζώνη βρίσκεται σε εξαιρετικά κρίσιμη καμπή και απαιτούνται μεγάλες, δύσκολες και γρήγορες αποφάσεις για να επιβιώσει και να προχωρήσει. Οι Ευρωπαίοι όμως δεν έχουν συνηθίσει σε τέτοιους ρυθμούς και τώρα οι όποιες αποφάσεις αφορούν τον σκληρό πυρήνα των κυριαρχικών δικαιωμάτων. Ας ελπίσουμε ότι οι καιροί μπορούν να περιμένουν…

Διαβάστε την δημοσίευση | Make a Comment ( None so far )

Δεν φταίει το Μνημόνιο…

Posted on Δεκέμβριος 15, 2010. Filed under: Μνημόνιο, Στάγκος Αγγελος |

  • Του Αγγελου Σταγκου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Tετάρτη, 15 Δεκεμβρίου 2010

Σκίτσο του Ανδρεα Πετρουλακη

Αγνωστο πόσο έχει γίνει γενικότερα αντιληπτό, αλλά το επικαιροποιημένο Μνημόνιο είναι πολύ πιο αυστηρό και συγκεκριμένο από το αρχικό, για ένα βασικό λόγο. Γιατί η πραγματικότητα λέει ότι η κυβέρνηση απέτυχε να πιάσει αρκετούς από τους στόχους που είχαν τεθεί τον Μάιο, ασχέτως των καλών λόγων και των συγχαρητηρίων που δέχεται για τα… επιτεύγματά της από τον εαυτό της και τρίτους. Ειδικά αυτοί οι τρίτοι φροντίζουν να λένε καλά λόγια και να δίνουν συγχαρητήρια αφενός για να συντηρούν την προσπάθεια και αφετέρου για να βρίσκουν δικαιολογία να συνεχίσουν τη χορήγηση των δόσεων από τον μηχανισμό στήριξης.

Κατά καιρούς έχουν αναφερθεί και καταγγελθεί οι αναπηρίες της κυβέρνησης, αλλά δύο εκκρεμότητες είναι εξαιρετικά κρίσιμες. Η πρώτη είναι η ανάγκη της πάταξης του καρκινώματος που λέγεται φοροδιαφυγή και η δεύτερη είναι η αναγκαιότητα της βελτίωσης της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας, από το Δημόσιο μέχρι τον ιδιωτικό τομέα. Και οι δύο αποτελούσαν και αποτελούν πρωταρχικούς στόχους του Μνημονίου. Ακόμη περισσότερο, είναι απολύτως απαραίτητη η επίτευξή τους για να μπορούμε να ελπίζουμε ότι η τιτάνια προσπάθεια της ανασυγκρότησης της ελληνικής οικονομίας (και της κοινωνίας) θα στεφθεί από επιτυχία.

Η κυβέρνηση λοιπόν δεν τα έχει καταφέρει στην πάταξη της εκτεταμένης φοροδιαφυγής. Ούτε καν στον περιορισμό της και αυτό διαπιστώθηκε από το γεγονός ότι έπεσε έξω στα έσοδα. Το ξέρουν πολύ καλά στην τρόικα, το αναφέρει η έκθεση της Κομισιόν και το επεσήμαναν, ο καθένας με τον τρόπο του, ο Ντομινίκ Στρος Καν και ο Ολι Ρεν. Τα στελέχη μάλιστα της τρόικας, δεν έχουν παύσει από την αρχή να τονίζουν ότι η φοροδιαφυγή είναι γάγγραινα και οι Ελληνες πρέπει να μάθουν να πληρώνουν τους φόρους τους. Προς το παρόν, όσοι έχουν τη δυνατότητα, αποφεύγουν να πληρώνουν φόρους με διάφορες δικαιολογίες προς τον εαυτό τους, ενώ το χειρότερο είναι ότι πολλοί από αυτούς τους ίδιους, αλλά και άλλους, αποσύρουν τα λεφτά τους από τις ελληνικές τράπεζες και τα διοχετεύουν προς το εξωτερικό…

Η φοροδιαφυγή όμως επικρατούσε και επικρατεί από άκρου εις άκρον της Ελλάδας για ποικίλους λόγους και ένας από τους πιο σημαντικούς είναι η αδυναμία του κράτους να συλλέξει τους φόρους, γιατί οι σχετικοί μηχανισμοί του είναι ανοργάνωτοι, ανίκανοι και διεφθαρμένοι, ενώ παράλληλα αρνητικό ρόλο παίζει και το δικαστικό σύστημα και οι διαδικασίες του. Οι άλλοι κύριοι λόγοι είναι το τεράστιο πλήθος των αυτοαπασχολούμενων και των μικρότατων επιχειρήσεων, το μεγάλο έλλειμμα κοινωνικής ευθύνης και η κυρίαρχη νοοτροπία ότι το κράτος είναι κάτι το άυλο που δεν πειράζει και να το «κλέβουμε».

Χωρίς να παραγνωρίζεται ότι ο περιορισμός της φοροδιαφυγής απαιτεί χρόνο και δεν επιτυγχάνεται με το πάτημα ενός κουμπιού, είναι γεγονός ότι ούτε η σημερινή κυβέρνηση έχει κάνει σπουδαία πράγματα. Ο Γ. Παπακωνσταντίνου έχει ευθύνη για τα πενιχρά αποτελέσματα και είναι φανερό ότι πρέπει οπωσδήποτε να ανασυσταθεί η Καραγιώργη Σερβίας με την έννοια ότι πρέπει να αποκτήσει η κυβέρνηση ξεχωριστό υπουργό Οικονομικών με αποκλειστική αρμοδιότητά του θα είναι το Λογιστήριο του Κράτους και η φροντίδα των εσόδων. Αυτό θα κάνει και από το αποτέλεσμα θα κρίνεται. Αλλιώς, η κυβέρνηση δεν θα μπορεί να μαζέψει έσοδα, θα πέφτει έξω στους στόχους και στα χρονοδιαγράμματα, οπότε θα ρίχνει νέα βάρη στους απανταχού μισθωτούς και συνταξιούχους.

Δεν γίνεται όμως έτσι δουλειά. Οι αστοχίες της κυβέρνησης λόγω ανικανότητας ή ολιγωρίας καθιστούν συνεχώς αυστηρότερο το Μνημόνιο, καθώς πρόκειται για ένα πρόγραμμα με στόχους που πρέπει να επιτευχθούν σε καθορισμένα χρονικά όρια. Αναμφίβολα, το Μνημόνιο (που πάρα πολλοί καταριούνται) μας έχει βάλει δύσκολα, αλλά δεν φταίει εκείνο ή οι εμπνευστές του, που κυβέρνηση και πολίτες αρνούνται ή αδυνατούν να «συνεργασθούν» για να σωθεί η χώρα (ο περιορισμός της φοροδιαφυγής είναι μέτρο δικαιοσύνης). Και δεν το κάνει…

Στο μεταξύ, οι ολιγωρίες της κυβέρνησης σε συνδυασμό με τις αντιδράσεις από συντεχνίες και συνδικάτα έχουν δημιουργήσει μια κρίσιμη κατάσταση, που πολύ δύσκολα θα μπορούσε να αντιμετωπίσει μόνη της η κυβέρνηση. Ευτυχώς, οι πιέσεις στον Α. Σαμαρά από τα «αδελφά» κόμματα των χωρών της Ευρωζώνης, από τον Ντομινίκ Στρος Καν, τον Ολι Ρεν και άλλους, φαίνεται να αποδίδουν. Η Ν. Δ. στηρίζει τις μεταρρυθμίσεις στις ΔΕΚΟ και άλλες διατάξεις του πολυνομοσχεδίου που φέρνει εσπευσμένα στη Βουλή η κυβέρνηση για να καλύψει τον χρόνο που έχει χάσει. Κάτι είναι κι αυτό, περιμένοντας πάντα τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.

Διαβάστε την δημοσίευση | Make a Comment ( None so far )

Το σκληρό 2011

Posted on Νοέμβριος 22, 2010. Filed under: Στάγκος Αγγελος |

  • Του Αγγελου Σταγκου, Η Καθημερινή, 21/11/2010

Οσοι από την αρχή εκτιμούσαν ότι το 2011 θα είναι απλά πιο δύσκολο από το 2010 για την κυβέρνηση και τους πολίτες, ήταν επιεικείς. Το 2011 θα είναι εξαιρετικά πιο δύσκολο από τον φετινό χρόνο και ταυτόχρονα εξαιρετικά κρίσιμο για το παρόν και το άμεσο μέλλον. Οι αριθμοί ήταν και παραμένουν εφιαλτικοί. Mπήκαμε αργά, μόλις στο μέσο του 2010, στον δρόμο του Μνημονίου, υπήρξε έντονη και στα όρια του λαϊκισμού αμφισβήτηση της αναγκαιότητας των όρων που επιβάλλει, η κυβέρνηση και οι κρατικοί μηχανισμοί δεν κατάφεραν να πιάσουν τους στόχους, μεσολάβησε η εκτόξευση του ελλείμματος και του χρέους του 2009 σε ακόμη μεγαλύτερα και δυσθεώρητα ύψη και στις άγριες διαθέσεις των εταίρων απέναντί μας προστέθηκε και η συνολική αστάθεια της Ευρώπης.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η γερμανική κυβέρνηση οργίστηκε από τις σωστές, κατά πολλούς, επισημάνσεις του Γ. Παπανδρέου για την επιμονή της κ. Μέρκελ να συμμετέχει ο ιδιωτικός τομέας στον μηχανισμό στήριξης που θα δημιουργηθεί στην Ευρωπαϊκή Ενωση μετά το 2013. Εκτιμάται ότι κάτι τέτοιο θα προκαλέσει αύξηση του κόστους του δανεισμού και θα οδηγήσει τις πιο αδύναμες χώρες στη χρεοκοπία. Ομως τίθεται το ερώτημα αν έπρεπε σε αυτή τη συγκυρία και με δεδομένα τα θηριώδη προβλήματα της Ελλάδας να βγει αυτός προσωπικά μπροστά και να καταγγείλει τη Γερμανίδα καγκελάριο, πιθανώς γιατί επιθυμεί διακαώς να παίζει διεθνή ρόλο. Από τις αντιδράσεις των ανώτατων στελεχών του Βερολίνου (Μέρκελ, Σόιμπλε, Μπούντερλε) και την επιστράτευση του υπουργού Οικονομικών της Αυστρίας Γιόζεφ Πρελ για να παίξει τον ρόλο του «κακού» και του δύσκολου, η απάντηση είναι μάλλον αρνητική…

Ωστόσο, με την παρέμβασή του, ο κ. Γ. Παπανδρέου κέρδισε για πρώτη ίσως φορά την ανοιχτή συμπαράσταση της Νέας Δημοκρατίας που επικρότησε με ανακοίνωση και δηλώσεις τη στάση του. Από τη δική του πλευρά και άσχετα με τις δηλώσεις, το ΠΑΣΟΚ φρόντισε να «κλείσει» χωρίς συνέπειες για τους κατηγορούμενους υπουργούς της Ν.Δ., το θέμα του Βατοπεδίου. Αν μάλιστα εγκαταλείψει, έστω και σιωπηρά, την ιδέα σύστασης εξεταστικής επιτροπής για τα πλαστά οικονομικά στοιχεία υποτίθεται (για την οικονομία ουσιαστικά), δεν αποκλείεται να εδραιωθεί κλίμα συναίνεσης και συνεννόησης, που τόσο χρειάζεται η χώρα στην κατάσταση που βρίσκεται. Αλλωστε, στη δημιουργία ενός τέτοιου κλίματος ελπίζεται ότι αποσκοπούσαν οι δηλώσεις του Γ. Παπανδρέου και του Α. Σαμαρά το βράδυ της περασμένης Κυριακής.

Η συναίνεση και η συνεννόηση προϋποθέτουν ότι τα αστικά κόμματα τουλάχιστον και ίσως και κάποια κόμματα της Αριστεράς, αντιλαμβάνονται την πραγματικότητα, θεωρούν αδιέξοδη τη συντήρηση του πολιτικού-οικονομικού-κοινωνικού μοντέλου που μας οδήγησε στην καταστροφή και θέλουν τη συνέχιση της πορείας στο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Αρα μπορούν να συμφωνήσουν στη διαμόρφωση μιας στρατηγικής. Οχι μόνο για την οικονομία, αλλά και για την παιδεία, την υγεία, την ασφάλιση, τις στρατιωτικές δαπάνες. Ενδεχομένως θα μπορούσαν να τα βρουν και στην τοποθέτηση κάποιων προσώπων κοινής αποδοχής σε κρίσιμα υπουργεία ή για την ανάγκη να υπαχθούν σε ξεχωριστό υπουργείο με δικό του υπουργό οι φοροεισπρακτικοί μηχανισμοί.

Κάτι τέτοιο δεν υπονοεί ότι τα κόμματα και οι ηγεσίες τους υποχρεώνονται να ταυτιστούν απόλυτα με την πολιτική της κυβέρνησης και να απεμπολήσουν το δικαίωμα και την υποχρέωση άσκησης κριτικής αντιπολίτευσης ή ελέγχου. Αυτό θα ήταν αντιπαραγωγικό, αντιδημοκρατικό έως και ολέθριο. Επιβάλλεται να ασκούν κριτική στους χειρισμούς, τις παραλείψεις, τις ολιγωρίες και τις κακές επιδόσεις των υπουργών και της κυβέρνησης. Εν όψει όμως του 2011 απαιτείται να συμφωνήσουν κατ’ αρχήν για τη ρότα του καραβιού στη θυελλώδη πραγματικότητα που ζούμε, μήπως και καταφέρουμε να φτάσουμε σε κάποιο λιμάνι. Μήπως…

Το 2011 θα είναι απίστευτα σκληρό. Η κυβέρνηση θα είναι υποχρεωμένη να εξοικονομήσει περί τα 14 δισεκατομμύρια, ώστε να κατεβάσει το έλλειμμα στα 17 δισεκατομμύρια, όπως είναι ο στόχος του Μνημονίου. Με αυτή την έννοια, τα παραδείγματα περικοπών που ανέφερε ο Γ. Προβόπουλος στην ενδιάμεση έκθεση της Τραπέζης της Ελλάδος φαντάζουν πλέον σαν πρόταση χαλαρής οικονομικής πολιτικής μπροστά στις αιματηρές περικοπές που πρέπει να γίνουν στις δαπάνες. Το κόστος θα είναι μεγάλο για την κοινωνία και προβλέπονται εξίσου μεγάλες αντιδράσεις. Και φυσικά, ούτε η μπερδεμένη, ημιδιχασμένη και ανήσυχη Ευρώπη θα δείξει συμπάθεια και κατανόηση αν υπάρξουν παρεκκλίσεις, καθώς η Ιρλανδία μπαίνει ουσιαστικά στον μηχανισμό στήριξης, με την Πορτογαλία στο κατώφλι, τη Γερμανία να επιμένει στη δημοσιονομική εξυγίανση και πολλές χώρες να δυσανασχετούν πάλι σε βάρος μας.

Ολα αυτά οδηγούν στο συμπέρασμα ότι αν δεν δημιουργηθεί στο εσωτερικό ένα σχετικά ενιαίο πολιτικο-κοινωνικό μέτωπο, η Ελλάδα δεν θα «τη βγάλει καθαρή» το 2011. Ακόμη και ενδεχόμενες πρόωρες εκλογές δεν θα δώσουν λύση. Ας το σκεφτεί καλά αυτό το πολιτικό προσωπικό της χώρας!

Διαβάστε την δημοσίευση | Make a Comment ( None so far )

Liked it here?
Why not try sites on the blogroll...